ความฉลาดด้านจริยธรรม…สำคัญอย่างไร

Team Building ที่เกาะโหลน ทีมงานพูดถึง E.Q. ค่อนข้างมาก ทำให้ก้อยนึกถึงบทความที่เพิ่งอ่านในนิตยสารสกุลไทย และอยากจะนำมาฝากทุกคนค่ะ

หากพูดถึงความฉลาด คนส่วนใหญ่มักจะนึกถึงแต่เรื่องของ I.Q. หรือความฉลาดด้านสติปัญญาเท่านั้น แต่จริง ๆ แล้วความฉลาดครอบคลุมบุคลิกภาพของมนุษย์ได้หลายด้าน คือ

I.Q. (Intelligence Quotient) คือ ความฉลาดทางสติปัญญา หรือเชาวน์ปัญญาของคน

E.Q. (Emotional Quotient) คือ ความฉลาดทางอารมณ์ การแสดงออกโดยการมีมนุษยสัมพันธ์ที่ดี

P.Q. (Play Quotient) คือ ความฉลาดที่เกิดจากการเล่น และการริเริ่มสร้างสรรค์สิ่งต่าง ๆ ด้วยตนเอง

A.Q. (Adversity Quotient) คือ ความฉลาดในการเพียรพยายามแก้ปัญหาให้สำเร็จด้วยตนเอง

M.Q. (Moral Quotient) คือ ความฉลาดด้านจริยธรรม

เป็นที่น่าแปลกใจว่าในบรรดาความฉลาดด้านต่าง ๆ ข้างต้นนี้ ความฉลาดทางด้านจริยธรรม หรือ M.Q. เป็นสิ่งที่สังคมยังไม่ค่อยให้ความสำคัญเท่าที่ควร ซึ่งในยุคปัจจุบันนี้ที่สังคมมีทั้งความวุ่นวายและปัญหาความไม่สงบสุข ต้องยอมรับว่าส่วนหนึ่งเกิดจากจริยธรรมในจิตใจของคนเรานั้นเริ่มถดถอยลง อาจเพราะการต้องดิ้นรนต่อสู้เพื่อให้อยู่รอดจนลืมนึกถึงการมีน้ำใจเอื้อเฟื้อเผื่อแผ่ให้แก่กันและกัน นอกจากนี้อาจเป็นเพราะว่าสังคมทุกวันนี้นิยมยกย่องคนเก่ง คนกล้า จนลืมนึกไปว่าการเป็นคนเก่งอย่างเดียวนั้นไม่พอ แต่ต้องเป็นคนดีด้วย เพราะความเป็นคนดีมีจริยธรรมนั้น เป็นปัจจัยสำคัญที่ช่วยสร้างให้สังคมอยู่เย็นเป็นสุข

ถ้าอยากให้ลูกมีความฉลาดทางด้านจริยธรรมควรทำอย่างไร

• คุณพ่อคุณแม่ต้องเป็นต้นแบบจริยธรรมแก่ลูก ความฉลาดทางจริยธรรมเป็นจิตสำนึกที่ต้องถูกปลูกฝังมาตั้งแต่เด็ก โดยเฉพาะเด็กช่วงวัย 2-10 ปี ซึ่งถือว่ามีพัฒนาการทางด้านจริยธรรมอยู่ในระดับก่อนกฏเกณฑ์สังคม (Pre-Conventional Level) โดยเด็กในระดับนี้จะรับกฏเกณฑ์และข้อกำหนดของพฤติกรรมที่ “ดี” และ “ไม่ดี” จากผู้ที่มีอำนาจเหนือตน เช่น พ่อ แม่ ดังนั้น พ่อแม่จึงมีบทบาทอย่างมากในการสร้างจิตสำนึกที่ดีให้แก่ลูก
• ให้ลูกได้ใกล้ชิดกันศาสนาหรือหลักศีลธรรม แก่นแท้ของทุกศาสนาสอนให้คนเป็นคนดี ดังนั้น คุณพ่อคุณแม่ควรให้ลูกได้ใกล้ชิดกับศาสนาหรือหลักศีลธรรมตั้งแต่เขายังเด็ก
• ให้ลูกเรียนรู้จริยธรรมผ่านกิจกรรมที่เขาชอบ เช่น นิทานและเพลง เป็นสื่อที่เข้าถึงเด็กได้ง่ายและดีที่สุดอย่างหนึ่ง

เชื่อว่าคุณพ่อคุณแม่ทุกคนอยากให้ลูกมีความฉลาดในทุก ๆ ด้าน โดยเฉพาะความฉลาดทางด้านสติปัญญา หรือมี I.Q. ดี แต่ก็เชื่อว่าไม่มีคุณพ่อคุณแม่คนไหนที่อยากให้ลูกเก่งอย่างเดียวแม่ไม่เป็นคนดี ลองนึกย้อนไปคิดดูซิคะ ตอนที่เรารู้ว่าลูกของเราจะได้เกิดมาบนโลกใบนี้ สิ่งแรกที่เราหวังและขออยู่ในใจคืออะไร คงไม่ลืมใช่ไหมว่า “ขอแค่ลูกเป็นคนดี” แค่นี้ก็ดีเพียงพอแล้ว